Maria en Israël: het samenvattende element van het volk van God

Maria en Israël: de dochter van Sión als samenvatting van het volk van God

De Tweede Vaticaans Concilie noemt Maria “uitstekende dochter van Sión” (Lumen Gentium, 55), een nieuwe titel in het theologische onderwijs en bijna onaanwezig in de handboeken. Deze titel drukt een fundamentele ontdekking uit in de hedendaagse Mariologie: in Maria komt de hele geschiedenis van Israël samen, en in haar bereikt het Oude Testament zijn volwassenheid en vervulling. Voor het volledige artikel: [Dochter van Sión](/filia-sion/).

Het thema van de wonderbaarlijke geboorte: van Sara tot Maria

Het Oude Testament vertelt herhaaldelijk over het wonder van leven dat voortkomt uit onvruchtbaarheid: Sara, Rebeca, Rahel, Ana, moeders wiens kind een puur geschenk van God is, niet het resultaat van menselijke macht. De engel aan de rand van Mambré vraagt: “Is er iets onmogelijks voor de Heer?” (Genesissen 18:14). Deze vraag blijft twee duizend jaar lang hangen, tot een nieuwe engel hem in positieve zin herhaalt voor Maria: “Niets is onmogelijk voor God” (Lucas 1:37). De maagdelijke ontvangenis van Maria is het samenpunt van deze traditie en de onmiddellijke voorbereiding op de “grootste openbaring van het mysterie van het leven”: de Opstanding.

Het geloof van Abraham en het geloof van Maria

Het “ja” van Maria tegen het goddelijke aankondiging verwijst naar de manier waarop Abraham en Sara de belofte van een zoon accepteerden. Hoewel de intensiteit anders is, lachten zowel Abraham als Sara uit ongeloof, “de kwaliteit” is dezelfde: de oergeest van Israël en het hoogtepunt van zijn geschiedenis vinden elkaar in twee vergelijkbare handelingen van overgave aan God, twee handelingen van geloof in “de God van het leven”. Van Abraham tot Maria bereidt zich het ultieme geloof voor waarmee Jezus zijn leven in de handen van de Vader legt: “Ik overgeef mijn geest in jouw handen” (Ps 31:6; Lucas 23:46).

De aankondiging als scène van de verbond

De aankondiging is een scène van het verbond, waarin de belofte van God aan Maria en de belofte aan Abraham samenkomen. De engel bevestigt de vervulling van de oude belofte aan de dochter van Abraham, de erfgename van het verbond.De aankondiging van de Heer aan Maria volgens een literair genre van de VerbondDe aankondiging van de engel aan Maria wordt gestructureerd volgens een literair genre dat teruggaat op het Verbond. Net zoals het volk op de berg Sinaï drie keer antwoordde: “Alles wat de Heer zegt, zullen wij doen” (Ex 19,8. 24,3.7), neemt Maria, in het verhaal van Lucas, de plaats in van het volk. Het “ja” van Israël op Sinaï weerklinkt door de eeuwen heen en vindt zijn volledige weerklank in de woorden van de Maagd. Het Magnificat (Lc 1,46-55) neemt de toon op van het Israëlische lied na de bevrijding uit Egypte (Ex 15), de “grote dingen” die God voor Maria heeft gedaan, zijn de *magnalia Dei* in het verhaal van de redding.Maria als “rest”, “dieneres” en “ark” van IsraëlDrie titels uit het Oude Testament komen samen in Maria. Ten eerste, het “rest van Israël” (Is 4,2-3): het kleine en verborgen zaadje waarin de levende kracht van God zich concentreert, een onbekende jonge vrouw uit een afgelegen dorpje, gevuld met de Geest. Ten tweede, de “dieneres van de Heer”: het enige titel die Maria aan zichzelf toekent (Lc 1,38), verwijzend naar de *Diener(es) van YHWH* uit de Deutero-Isaïsche profetie en naar alle patriarchen, profeten en Israël (Is 41,8). In haar “ja” weerklinkt het “ja” van Israël op Sinaï. Ten derde, de “heilige ark”: Lucas gebruikt het werkwoord *episkiazo* (“schaduw werpen”) dat de LXX toepasten op de ark van het verbond (Ex 40,35). In de Visitatiescène (Lc 1,39-56) roept de reis van Maria naar de bergen van Juda en haar drie maanden verblijf rechtstreeks de overbrenging van de ark in herinnering (2 Sam 6,2.11).Een ecumenische dimensieDe fundamentele thema’s van de Maria-traditie vinden weerklank in Joodse bronnen: de universele moederschap van Sara, de profetie van Miriam over haar broer, de verdiensten van de “moeders van Israël” voor de redding van het volk. Dit bewijst “een diepe affiniteit” tussen de twee tradities en “een gemeenschappelijk grondbeginsel”, onderstrepend de diepe band die Joden en christenen verbindt. Maria vormt geen obstakel maar een mogelijke brug in het ecumenisch gesprek, de dochter van Israël die, door genade, de Moeder van de beloofde Messias voor het volk werd.Dieper ingaan op het onderwerp:– Ontdek Mariologie – Verken Moeder van God – Leer over de Theologie van Maria – Overweeg een Postgraduaat in MariologieLumen Gentium, n. 55

📚 Vertaling: Maria, de uitzonderlijke dochter van Sión, omvat en vertegenwoordigt in haar persoon alle hoop van het volk Israël, en in haar wordt de belofte vervuld.