De woestijn bloeit: Isaäus 35; de geduld van Jakobus 5 en het antwoord van Jezus aan Johannes in Matteüs 11

# Zondag van de Advente, Jaar A: Gaudete## Bijbelteksten**Eerste lezing:** Jesaja 35,1-6a.10“En zie, de woestijn zal bloeien en de dorre grond zal opbloeien; de blinde zal zien, de doofelingen zullen horen, de lammen zullen springen als het beest. De geredden van de Heer keren terug naar Sion met vreugde vol blijdschap.” (Jesaja 35,4-5)Hier beschrijft Jesaja een transformatie: de woestijn bloeit op en zelfs wat gebroken was, wordt hersteld. Het gaat niet om een abstracte aankondiging, maar om concrete veranderingen die de komst van God als Messias aantonen.**Tweede lezing:** Jakobus 5,7-10“Wees geduldig, broeders en zusters! Weet dat de oogst voor het leven nabij is. Zoals de boer geduldig wacht op de vruchtbare grond, wetend dat zowel de vroege als de late regen zal komen, zo moet ook jullie hart vol vertrouwen zijn, want de komst van de Heer is nabij.” (Jakobus 5,7-8)Jakobus gebruikt het beeld van een boer die geduldig wacht op de oogst. De komst van God wordt niet als een verre toekomst gezien, maar als iets dat al nabij is en waar men met vol vertrouwen op kan wachten.**Evangelie:** Matteüs 11,2-11In zijn gevangenschap vraagt Johannes de Doper aan Jezus: “Ben jij degene die komen zou?” En Jezus antwoordt: “Vertel aan Johannes wat gij hoort en ziet.” (Matteüs 11,7)Dit evangeliefragment benadrukt dat de komst van Jezus Christus een zichtbare en hoorbare realiteit is. Zijn wonderen en woorden zijn het bewijs dat de Messias onder hen is, en hij roept iedereen op om dit te erkennen en er op te reageren.

Johannes in gevangenschap hoorde over de werken van Christus en stuurde zijn discipelen met de vraag: «Ben jij degene die komen zou, of moeten we op iemand anders wachten?»? (Mt 11,3). De vraag van Johannes is geen persoonlijke twijfel, maar de belangrijkste theologische vraag van de Adventestijd. Jezus antwoordt met een opsomming van werken: «Vertel Johannes wat gij hoort en ziet: de blinden zien, de lammen lopen, de lepers worden rein, de doofden horen, de doden worden opgewekt en de armen krijgen het goede nieuws» (vv.4-5). Het antwoord is een samenstelling van Is 35 en Is 61: wie Isaäas kent, ziet dat de werken van Jezus de vervulling zijn van messiaanse profetieën. De laatste felicitatie: «Zeg gelukkig die niet in mij twijfelt» (v.6). Vervolgens spreekt Jezus over Johannes aan de menigte: zij gingen niet naar een ruw gewaden man, maar naar een profeet en meer dan dat (vv.7-9). «Geen mens is groter dan Johannes de Doper. Maar de kleinste in het koninkrijk van de hemel is groter dan hij» (v.11). Johannes is de grootste onder hen die op de komst wachten: maar zij die het koninkrijk ontvangen, zijn nog groter, want wat Johannes alleen voorspelde, ontvangen zij.

IV. Maria en de vreugde van de woestijn in bloei

De zondag Gaudete nodigt uit tot vreugde in het midden van de Adventestijd. Maria is de figuur van de Advent waarin deze vreugde het meest tot uiting komt: het Magnificat begint met «Mijn geest verheft zich in God, mijn Redder» (Lc 1,47), nog voor de geboorte, wanneer de zwangerschap nog onzichtbaar is. Is 35 zingt over de bloeiende woestijn: in de patristische traditie wordt Maria gezien als de aride woestijn van de mensheid die, vrijgehouden van alle zonde door Gods genade, het meest kostbare vrucht heeft voortgebracht. De Onbevlekte Ontvangenis, gevierd op 8 december, een week voor Gaudete, is precies het bloeien van de woestijn: de armste van zichzelf, «God koos de leegte om niets te laten over van wat er wasgeen mens groter is dan Johannes»: het uitzonderingskarakter wordt niet uitgesproken, maar door de traditie benadrukt, van wie Johannes geboren werd, de Moeder van de Messias, die niet alleen op het koninkrijk wachtte, maar het ook bracht naar de wereld.