De Advent en Maria: de maagd in de tijd van het wachten

Advento en Maria, de Maagd in de tijd van de verwachting

De advento is de liturgische tijd waarin de aanwezigheid van Maria bijzonder opvalt. De liturgische hervorming van het Vaticaan II bevestigde dat deze periode als een “privilegierte mariane tijd” beschouwd moet worden (MC 4): de bijbelse lezingen, gebeden en eigen adventsvieringen plaatsen Maria systematisch in het centrum van het mysterie van de incarnatie dat de kerk zich voorbereidt te vieren. Zoals in de *Marialis Cultus* wordt benadrukt, is de aanbidding van Maria tijdens de adventus een “oude en constante traditie”.

De Advento: tijd van komst en verwachting

De christelijke adventus heeft een drievoudige tijdelijke dimensie: het is de herinnering aan de voorbereiding van Israël in de loop der eeuwen. Het is de huidige viering van het mysterie van de incarnatie. Het is de vooruitkijk naar de glorieuze komst van Christus aan het einde der tijden. Deze drievoudige dimensie, verleden, heden en eschatologisch, verhindert dat de adventus gereduceerd wordt tot een simpele sentimentale voorbereiding op Kerstmis. De liturgische hervorming onderscheidt een “eschatologische adventus” (1e tot en met 3e week, met de profetieën van Jesaja en de prediking van Johannes de Doper) en een “kerstadventsperiode” (17-24 december), waarin de mariale elementen het meest benadrukt worden.

De mariale vieringen tijdens de Adventus

Het liturgische jaar van de adventus omvat verschillende mariale vieringen van grote betekenis. De feestdag van de Onbevlekte Ontvangenis is er een van bijzonder belang.8 december is de feestdag waarop Maria, de onbevlekte ontvangenis vierend, wordt geëerd als “begin van de verheerlijking”, de in de Kerk voorafgaande sanctificatie die God voor de hele mensheid wil. De feria van 20 december, een erfenis van de oude “Aurea Mis”, viert de aankondiging van de engel aan Maria (Lucas 1,26-38), met de lezing van Jesaja 7,10-14 (“Zie, een jongen zal geboren worden”). De feria van 21 december viert de bezoek en het zingen van het Magnificat. De vierde zondag van de Advent is de “Maria-zondag”, die voorspelt op Kerstmis: Maria, in haar volledige wijding aan God, is het teken van de volledige openbaring van God die komt.

De luisterende Maagd

De Mariaanse samenvatting van de Advent draait om Maria’s luisterhouding. Haar *fiat* is niet alleen een daad van gehoorzaamheid, maar de meest perfecte uiting van het Bijbelse geloof: Maria neemt het woord van God met nederigheid, openheid en bereidheid aan, het Woord in haar hart conceptieel voor de conceptie in haar buik (Saint Augustin, *Sermo 215,4*). Dit *geloof van Maria* wordt in de liturgische traditie vergeleken met het geloof van Abraham: net zoals Abraham geloofde in de onmogelijke belofte, gelooft Maria dat “niets onmogelijk is voor God” (Lucas 1,37). De Advent nodigt de hele Kerk uit om van Maria te leren deze fundamentele houding van geloof als luisteren, ontvangen en zich overgeven aan Gods plan.

Maria, samenvatting van de messiânse voorbereiding

Maria is “de vrouw van de volheid der tijden” (Galaten 4,4): zij sluit een tijdperk af en opent de toekomst. In Maria komt alle hoop van Israël samen, de profetieën van Jesaja, de messiânse psalmen, de “dochter van Sión” die op de Messias wacht, en in haar wordt alles op een unieke en definitieve manier vervuld. De genealogie van Jezus (Matteüs 1) eindigt bij Maria: zij vormt het laatste schakel in een lange keten van geloof, het eindpunt van Gods voorbereiding. Daarom plaatst de Advent, door deze voorbereiding te herinneren, Maria in het centrum als het mooiste gezicht van deze vruchtbare verwachting.

De Maagd-Moeder, type van de Kerk

De Advent onthult Maria als type en model van de Kerk. De Geest die over Maria neerdaalde bij de aankondiging (Lucas 1,35) is dezelfde Geest die over de apostelen neerdaalde tijdens het Pinksteren (Handelingen 1,8). Maria’s haast om Elizabeth te bezoeken weerspiegelt de missie-impuls: Maria is het voorbeeld van de beschikbaarheid voor de missie van de Geest. De Kerk die de Advent viert, herkent zich in dit beeld: een gemeenschap van gelovigen die wacht, luistert, ontvangt en Christus naar de wereld brengt, naar voorbeeld en met de bemiddeling van de Maagd van Nazareth.

Diepga je studie: bestudeer Mariologie, De Aankondiging van de Heer, De Visiteit en de Postgraduaat in Mariologie.

---

Leergezag van de Kerk

In de voorbereiding op de Geboorte van de Heer, stelt de Kerk het beeld van de Maagd Maria voor, die in de Advent zelf het teken is van hoop en vreugde.

Paulus VI, Apostolische Exhortatie Marialis Cultus, n. 4 (2 februari 1974)

📚 Letterlijke vertaling: In de voorbereiding op de Geboorte van de Heer, stelt de Kerk het beeld van de Maagd Maria voor, die in de Advent zelf het teken is van hoop en vreugde.

Ecce virgo concipiet et pariet filium, et vocabetur nomen eius Emmanuel.

Jesaja 7,14 (Vulgata Clementina)

📚 Letterlijke vertaling: Eis dat de maagd een kind zal verwekken en baren, en zij zal hem de naam Emmanuel geven.

Verken dieper de Altijddurende Maagdelijkheid van Maria.