Wat is het hart van Maria volgens Sint Johannes Eudes?

Wat betekent de “hart van de heilige Maagd” voor Sint Johannes Eudes?

Het hart betekent de goddelijke Geest, die het hart van de Vader en de Zoon is, en die zij willen geven aan ons, zodat deze onze geest en ons hart wordt:

“Ik zal je een nieuw hart geven. Ik zal mijn Geest in je plaatsen” (Ezechiël 36:26).

In de Heilige Schrift wordt de Zoon van God het hart van de eeuwige Vader genoemd. De goddelijke Vader spreekt dit hart toe aan zijn goddelijke echtgenote, de zuiverste Maagd, wanneer Hij zegt:

“Je hebt mijn hart beroerd, mijn zus, mijn geliefde” (Hosea 4:9) of zoals in de Vertaling van de Zeventig: “Je hebt mijn hart gestolen”. In dezelfde Schrift wordt de Zoon van God ook “de Geest van onze mond” (Hagia Liturgie, Lijdenisfier) genoemd, “onze Geest”, dat wil zeggen de ziel van onze ziel, het hart van ons hart.

Al deze harten zijn verenigd in de Moeder van Liefde en vormen één enkel hart, omdat alle superioren en interne vermogens van haar ziel altijd perfect met elkaar verbonden waren, omdat Jezus, die het hart van de Vader is, en de goddelijke Geest, die het hart van de Vader en de Zoon is, aan Maria zijn gegeven om de geest van haar geest, de ziel van haar ziel, het hart van haar hart te zijn.

Drie harten in God, één hart

Om beter te begrijpen wat met het hart van de Allerheiligste Maagd wordt bedoeld, moet men weten dat, net zoals we in God drie harten aanbidden die één enkel hart vormen en net zoals we in de Mens-God drie harten aanbidden die één enkel hart vormen, zo aanbidden we in de Moeder van God drie harten die één enkel hart vormen.

Het eerste hart in de Heilige Drie-eenheid is de Zoon van God, die het hart van de Vader is, zoals hierboven vermeld.

Het tweede hart is de Heilige Geest, die het hart van de Vader en de Zoon is.

Het derde hart is de goddelijke Liefde, een van de aanbiddelijke attributen van de goddelijke Essentie, die het hart van de Vader, de Zoon en de Heilige Geest is: drie harten die één enkel hart vormen, waarmee de drie eeuwige Personen onbeperkt van elkaar houden en ons ook met onvergelijkbare genade liefhebben.

Het eerste hart van de Mens-God is zijn lichamelijk hart. Als alle andere delen van zijn heilig lichaam, is hij ook goddelijk verheerlijkt door de hypostatische unie met de goddelijke Persoon van het Woord voor altijd.
De tweede is zijn spirituele hart, dat wil zeggen het bovenste deel van zijn heilige ziel, dat gehecht is aan geheugen, intellect en wil en dat bijzonder verheerlijkt wordt door dezelfde hypostatische unie.
De derde is zijn goddelijk hart, dat de Heilige Geest is, door wie de geliefde menselijkheid van Jezus meer is aangemoedigd dan door zijn ziel en zijn hart.
In de bewonderenswaardige God-Mens zijn deze drie harten slechts één hart. Inderdaad, omdat zijn goddelijk hart de ziel is, het hart en het leven van zijn spiritueel hart en zijn lichamelijk hart, vormt hij ze in zo’n volmaakte unie met zichzelf, dat deze drie harten geheel één vormen, vol van oneindige liefde voor de Allerheiligste Drie-eenheid en van ondenkelijke liefdadigheid ten opzichte van de mensheid.

Drie harten in Maria, één hart

Het eerste hart van de Moeder Gods is het lichamelijke hart, opgesloten in haar maagdelijk buik.
Het tweede is het spirituele hart, dat wil zeggen het hart van haar ziel, aangeduid met deze woorden van de Heilige Geest: «De glorie van de dochter van de Koning is binnenin haar» (Ps 44,13): het bevindt zich in haar hart, in het diepste van haar ziel.
Het derde hart van deze goddelijke Maagd is dat waarvan zij spreekt wanneer zij zegt: «Ik slaap, maar mijn hart is wakker» (Ct 5,2). Zoals de heilige vaders dit uitlegden:

«Terwijl ik mijn lichaam de nodige rust geef, waakt mijn Zoon Jezus, die mijn hart is en die ik als mijn hart liefheb, altijd over mij en in mij».

Het eerste van deze drie harten is lichamelijk, maar volledig gespiritualiseerd door de geest van genade en de Geest van God, waarvan het volledig vol is.
Het tweede is spiritueel en wordt verheerlijkt niet door een hypostatische unie, zoals het spirituele hart van Jezus, maar door een verheven deelname aan de goddelijke perfecties.
Het derde is goddelijk: het is God, omdat het de Zoon van God is.
Deze drie harten van de Moeder Gods vormen één hart door de heiligste en intiemste unie die ooit was of zal zijn, na de hypostatische unie.

Maria mediteert de goddelijke mysteries in haar hart:

Van deze drie harten, of beter gezegd, van dit ene hart, sprak de Heilige Geest tweemaal deze goddelijke woorden:

«Maria bewaarde al deze dingen in haar hart, en mediteerde ze» (Lc 2,19.51).

Eerst bewaarde Maria alle mysteries en wonderen van het leven van haar Zoon op een bepaalde manier in haar eigen gevoelig en lichamelijk hart. Inderdaad, het hart is de bron van het leven en de zetel van de liefde en alle andere neigingen.Het hart van de Allerheiligste Maagd is het centrum van de christelijke wereld

Het wonderbaarlijke hart van de Moeder Gods wordt ons voorgesteld door deze goddelijke woorden van de Heilige Geest:

«God, onze Koning, heeft de redding in het land verricht» (Ps 73,12).

In het land, maar in een heilig land, en heiligder dan alle hemelen, waarin en door welke God onze redding heeft verricht. Ik sluit nu dit hoofdstuk af door u een ander mysterie te onthullen dat ik in deze woorden zie, in het land, ook om eer en lof te brengen aan het liefhebbende hart van de Koningin van de Hemel. Laat mij uitleggen.

Wie zegt ‘in het land’ bedoelt het centrum van de aarde. Dus als de Allerheiligste Maagd door deze aarde wordt vertegenwoordigd, als zij werkelijk de heiligste aarde van de heilige wereld is, dat wil zeggen, de christelijke wereld, de wereld van de nieuwe mens, de wereld van de goddelijke liefde en de heilige liefdadigheid, kan men dan niet zeggen dat het midden van deze kostbare aarde, haar hart, het centrum van deze nieuwe wereld is? Zonder twijfel, ja, om drie redenen.

Ten eerste, omdat het hart van Maria de bron is van alle goddelijke gratie en genade die de wereld verrijkt.

Ten tweede, omdat het hart van Maria de bron is van alle waarheid en wijsheid die de wereld verlicht.

Ten derde, omdat het hart van Maria de bron is van alle liefde en mededogen die de wereld geneest en verzoent. Is het niet waar dat alles zijn centrum beschouwt als een plaats van redding en, zeg maar, van behoud en rust? Is het niet waar dat de redding van de mensen in het hart van Maria is bewerkstelligd? Daarom moeten alle christenen in Maria, na God, de bron van hun leven, de oorzaak van hun vreugde, het centrum van hun geluk zien. Dit is in overeenstemming met de taal van de heilige Vaders.

Hier volgt wat Sint Bernardus op passende wijze over de persoon van de Heilige Maagd zegt, maar wat ook met alle waarheid aan haar hart kan worden toegepast:

«Maria wordt met bewonderenswaardige nauwkeurigheid ‘het midden van de aarde’ genoemd. Inderdaad, alle bewoners van de hemel en de hel, zij die ons voorafgingen en wij die nu leven, zij die na ons zullen komen, de kinderen van hun kinderen en al hun nageslacht: allen beschouwen Maria als de bemiddelaar tussen God en de mensheid, tussen de hoofd en de leden, tussen de Vader en de kinderen, tussen het Oude en het Nieuwe Testament, tussen de hemel en de aarde, tussen gerechtigheid en genade. In haar herkennen zij het middelpunt en het centrum van de wereld, de ark van God, de ark van de verbond tussen God en zijn volk, de oorzaak van alle goede dingen, het werk van de eeuwen verleden en toekomst. De engelen in de hemel beschouwen haar als diegene door wie de ruïnes veroorzaakt door de zonde hersteld moeten worden. De zielen in het purgatorium beschouwen haar als diegene door wie zij bevrijd moeten worden. Zij die ons voorafgingen, beschouwen haar als diegene door wie de goddelijke profetieën vervuld moeten worden. Zij die na ons zullen komen, beschouwen haar als diegene door wie zij ooit met glorieuze onsterfelijkheid gekroond zullen worden.»

Deze woorden van Sint Bernardus kunnen niet alleen op het hart van de Moeder Gods worden toegepast, maar zijn zelfs meer op zijn plaats daar dan op haar persoon. De reden is dat de oorzaak nobeler is dan haar effecten, en dat het hart van Maria, vol nederigheid, de oorzaak en bron is van alle bovengenoemde kwaliteiten die haar bezitten en die haar waardig maken om het eindpunt, toevluchtsoord en centrum te zijn van alle schepselen die waren, zijn en zullen bestaan in het universum. Ik sluit af door te stellen dat het wonderbaarlijke hart van de Maagd het middelpunt en het centrum van de nieuwe wereld is, dat wil zeggen, de wereld van de goddelijke liefde en heiligste liefdadigheid: een wereld van liefde en genot die geen andere wet kent dan die van liefdadigheid. Ik beweer dat in het hart van de Moeder van de mooie liefde, alle heilig liefde en alle goddelijke barmhartigheid die in de harten van engelen en mensen die God liefhebben omwille van God zelf en hun naaste liefhebben in God en door God, aanwezig zijn, net zoals alle stralen van de zon geconcentreerd zijn in de diepte van een prachtig spiegel die ze allemaal kan verzamelen.

Het hart van Maria is Jezus, het centrum van het universum

Derde. Herinner u al wat eerder in dit boek werd gezegd. De meest nederige en zuiverste Maagd heeft de adorabele hart van de eeuwige Vader, dat wil zeggen zijn Zoon, in zich opgenomen, en is daardoor het hart van zijn hart geworden, op zo’n manier dat Jezus het ware hart van Maria is. Nu is deze liefhebbende Jezus niet misschien het liefde- en vreugdecentrum, de vreugde en het geluk van hemel en aarde? Men kan dus niet zeggen dat Jezus, het ware hart van Maria, ook het centrum van alle menselijke en engelachtige harten vormt, het centrum waarnaar zij altijd moeten kijken om hem onafgebroken te contempleren, om steeds naar hem te streven en onvermoeibaar voor hem te strijden? Zeker, want Jezus is de plaats van zijn perfecte rust en zijn hoogste geluk. Buiten hem is er niets dan onrust, onzekerheid, verdriet, dood en hel.

Gebed

Jezus, het ware hart van Maria, trek, neem, aantrek onze harten naar U.
Laat ons U liefhebben, verlangen, nastreven en genieten.
Laat ons streven naar U, ons aan U hechten, alleen in U rust vinden en tevredenheid, en bij U blijven: laten we ons opbranden in de vurige oven van Uw goddelijk hart en voor altijd in Hem veranderd worden. Amen.

(Vertalen en aanpassen naar: J. Eudes, Le cœur admirable de la très sacrée Mère de Dieu, in Id. Oeuvres complètes, VI, 165-168)