Promulgacja: Święty Jan Paweł II, 25 stycznia 1983 r.

Kanon 1172

§ 1

Żaden kapłan nie może prawidłowo przeprowadzać eksorcyzmów na osóbach pospiesznie uznanych za posiadanych, chyba że uzyska od właściwego ordynariusza szczególne i wyraźne pozwolenie.

§ 2

Ordinariusz miejsca udziela takiego pozwolenia jedynie kapłanowi znanemu z pobożności, wiedzy, mądrości i uczciwości życia.

Wymagania wobec eksorcysty

Kanon określa cztery niezbędne cechy dla kapłana-eksorcysty:

1. Pietas (pobożność): głębokie życie duchowe, stałą modlitwę, oddanie Maryi.
2. Scientia (wiedza): solidne wykształcenie teologiczne (sakramentalne, duchowe, moralne, demonologiczne) oraz w dziedzinie nauk humanistycznych (psychologia, psychiatria).
3. Prudentia (mądrość): zdolność do spokojnego rozróżniania rzeczywistych działań demona i naturalnych zjawisk fizjologicznych.
4. Vitae integritas (uczciwość życia): moralnie bez zarzutu życie, lojalność wobec przysięg, brak skandalicznych zachowań.

Kto może udzielić pozwolenia

W kanonie określono “Ordinarium loci” – właściwego ordynariusza. W sensie kanonicznym są to:

• Biskup diecezjalny
• Vigil generalny
• Vigil episkopalny
• Administrator diecezjalny (w czasie wakatu)
• Prelaci osobowi (ordinaria)

W praktyce, zazwyczaj jest to biskup diecezjalny, który udziela pozwolenia po dokładnym procesie discernowania.

Eksorcyzm solenny vs. eksorcyzm zwykły

Kanon 1172 odnosi się do eksorcyzmu solennego lub większego przeprowadzanego na osobach podejrzanych o posiadanie. W Kościele istnieje dwie formy eksorcyzmu:

Eksorcyzmy chrzestne

Rytuał ochrzczenia (dzieci i dorośli) z włączeniem eksorcyzmów prostych

Wszystki rytuał ochrzczenia, zarówno dla dzieci jak i dorosłych, obejmuje proste eksorcyzmy, które są automatycznie przeprowadzane w każdym katolickim ochrzczeniu. Rituale Romanum zawiera dwa eksorcyzmy przed ochrzczeniem:

• “Exorcismus catechumenorum”: powtarzane eksorcyzmy podczas katechizacji (dorośli katechumenci)
• “Exorcismus infantium”: pojedynczy eksorcyzm przeprowadzany przed wodą ochrzczeniową w przypadku dzieci

Te eksorcyzmy są nazywane “małymi”, ponieważ stanowią zwykłą część rytuału i nie wymagają specjalnej licencji.

Kodeks Kanonów Kościołów Wschodnich (CCEO)

Kodeks Kanonów Kościołów Wschodnich (1990) zawiera podobne postanowienia:

Kan. 988 § 1 (CCEO): Kapłani mają moc wypowiadania eksorcyzmów na energumenach, ale potrzebują szczególnej i wyraźnej licencji od własnego hierarchy, aby legalnie je przeprowadzać.

§ 2: Hierarcha powinien udzielać tej licencji tylko kapłanom, którzy wykazują się pobożnością, wiedzą, mądrością i uczciwym życiem.

Dodatkowa dyscyplina pasterska: dokumenty Stolu Świętego

• List CDF do biskupów (29 września 1985): Święty Oficj Dousty Wiary wysłał do wszystkich biskupów list przypominający ograniczenia kanonu 1172:
• Wierni, nawet zakonnicy, nie mogą przeprowadzać formalnych eksorcyzmów.
• Nawet kapłan bez szczególnej licencji nie może legalnie przeprowadzić eksorcyzmu.

• “Modlitwy o wyzwolenie” w ruchach charyzmatycznych nie są równoważne formalnym eksorcyzmom.

• Dokument “Inde ab aliquot annis” (1985): Potwierdza te same punkty z listu z 1985 roku i ustanawia sankcje kanoniczne za naruszenia.

• Wade-mecum dla eksorcystów Watykanu (2018-2020): Wewnętrzny dokument przeznaczony dla eksorcystów i biskupów, zawierający praktyczne kryteria dyskryminacji.

Struktura hierarchiczna ministerium eksorcyzmu

Dodatkowe lektury

• Rytuał Eksorcyzmu z 1999 roku | Exorcyzm Leona XIII z 1890 roku | Dokument CDF o wierze chrześcijańskiej i demonologii z 1975 roku | Wywiad papieża Pawła VI o konfrontacji z diabłem (15 listopada 1972)

Podyplomowe studia mariologiczne

Chcesz pogłębić swoją wiedzę na temat Mariologii? Zapoznać się możesz z podyplomowymi studiami mariologicznymi oferowanymi przez Locus Mariologicus – programem akademickim łączącym rygorystyczną teologię, życie duchowe i żywą tradycję Kościoła.

Do rejestracji lub uzyskania więcej informacji kliknij tutaj →