Maria, leerling van de Heer: analyse van dogma en liturgie

Op de vierde dag van de Novena ter ere van Onze-Lieve-Vrouw van Aparecida vieren we de Mis: Maria, discipel van de Heer. Het is een oude titel, maar tegelijkertijd nieuw als het licht van elke dag.

Maria luistert naar het Woord, vervult de belofte, wordt beschikbaar voor de wil van de Vader, zij is de Moeder van Jezus. In al dit proces is zij het model van de discipel.

Waarom?

De discipel is degene die het Woord hoort, in de Geest waarin het geschreven is, in de Kerk. Daarin bestaat het discipelchap, en wat is Maria? Bij de Aankondiging luisterde zij naar het Woord, de Geest daalde over haar af en zij ging het aankondigen, net als de opkomende Kerk naar Elizabeth.

Maar de lezingen van vandaag gaan nog dieper om te spreken over de discipel van de Meesteres van de discipelen: in het Boek van Ben Sirá wordt over wijsheid gesproken, gevraagd in de heiligdom, dus in het bijzijn van God. Hoe meer zij bloeide, hoe groter de vreugde: stel je voor hoe de engel haar in de Aankondiging aansprak: kekaritomene, wat betekent: zij die de karis ontving, de genade, sinds het verleden en blijft deze ontvangen in de volheid van haar verkiezing en haar antwoord op die bestemming sinds eeuwig.

Wijsheid biedt zichzelf aan wie haar hoort, zij biedt ons inzicht, beweegt ons hart, is het meest kostbare goed en brengt ons tot het lofprijzen van God. Dat is wat de discipel doet, net als Maria:

• Luistert naar het Woord en is Moeder van het in vlees geopenbare Woord
• Beweegt ons zozeer dat we actief en praktisch worden, om het aankondigen van het Evangelie mogelijk te maken
• Brengt ons ertoe alle dingen samen te brengen en hun werkelijke betekenis te zoeken, die vaak niet expliciet is. En dit brengt ons naar het Evangelie…

We lezen het beroemde verhaal van de verdwijning en het vinden van Jezus in de tempel. Tot nu toe niets nieuws, maar zoals altijd vinden we twee elementen. Eerst: de zoektocht naar het naleven van de Hebreeuwse wetten. Het heilige gezin begint als een Hebreeuwse familie, maar Jezus vervult de voorschriften van de volwassenheid. Tijdens Pasen wordt hij na drie dagen gevonden, een voorbode van Pasen. Na zijn vinden antwoordt hij dat hij de wil van de Vader uitvoert. Bij zijn opstanding, na zijn vinden, antwoordt hij Maria van Magdala op dezelfde manier: “Vreest niet, ik moet naar Mijn Vader gaan.”

En Maria, wat betreft dit gebeuren in het leven van Jezus en de uitgesproken woorden?

Vraag: Waarom? De Zoon antwoordt, zij begreep het niet, maar bewaarde alle deze gebeurtenissen in haar hart.

Hier hebben we opnieuw de kern van het discipelchap: verzamelen, bewaren, nadenken over alle betekenissen van het reddingsmysterie dat de Meester onthult aan de discipel.

Laten we proberen de discipel te definiëren: degene die ja zegt tegen Gods aanbod. Maria zegt ja voordat wij allen, zelfs vóór de apostelen, tegen Gods aanbod in de Aankondiging. Zij volgt Jezus, begrijpt het onthuld mysterie niet, en aan het einde… bewaart zij de herinnering dat het op een dag zin zal hebben.

De Moeder wordt discipel, volgt de Zoon, is met de apostelen en blijft trouw in de cruciale momenten van de heilsgeschiedenis die God met haar in elk stadium heeft uitgezet, op zoek naar Gods wil om deze in praktijk te brengen, en alles dit door middel van meditatie over de mysteries. Zonder dat, zijn we misschien goede mensen op zoek naar een meer solidarisch, broederlijk en rechtvaardig wereld, maar zelfs zonder God kan dat bereikt worden.

Onze verschillen zijn dat wij dagelijks concreet antwoorden op Gods aanbod dat via Jezus is onthuld, die is gekomen om de wil van de Vader te doen. Waar dat ons heen leidt, weten we niet, maar we weten wel onze uiteindelijke bestemming: “Laat het in mij geschieden volgens Uw Woord!”

Om Maria als perfecte discipel van de Heer dieper te onderzoeken, raadpleeg dan de encycliek Redemptoris Mater van Johannes Paulus II, waarin Maria als model van geloof en discipelchap voor de hele Kerk wordt voorgesteld.