Łukasz 2,22-40, Przedstawienie Jezusa i oczyszczenie Maryi

# Scena z Ewangelii Łukasza 2,22-40## Rytuały spełnione przez Maryję i Józefa czterdzieści dni po narodzinach JezusaEwangelia Łukasza 2,22-40 opisuje dwa rytuały wykonane przez Maryję i Józefa około czterdziestu dni po narodzinach Jezusa:1. **Purifikacja Maryi** według Księgi Lewitów 12,1-8, która przewidywała ofiarę w świątyni po porodzie, 2. **Prezentacja (lub Wykup) Pierwszorodzonego** zgodnie z Księgą Wyjścia 13,2.12, uznającą każdego pierwszorodzonego za należącego do Boga.Oba te rytuały świadczą o pobożności żydowskiej i podkreślają, że Jezus jest włączony w sojusz syniński od samego początku. Scena kończy się profecją Szymona i interwencją Anny, wdowy-profetki w wieku 84 lat.## Purifikacja Maryi: Księga Lewitów 12 i jej interpretacjaKsięga Lewitów 12,1-8 nakazywała kobietom po porodzie przebywanie w nieczystości przez czterdzieści dni (jeśli rodziły syna) i przynoszenie do świątyni owieca na holownik i ptaka na ofiarę za grzech. Ubogie rodziny mogły zadowolić się dwiema pstrągami lub dwoma ptakami. Lucas opisuje dokładnie tę skromną ofiarę (Łukasz 2,24), podkreślając ubóstwo Jezusa od narodzin.Teologicznie, klasyczna dyskusja dotyczy tego, czy Maryja potrzebowała purifikacji jako dziewica i bez grzechu pierwotnego. Tradycja odpowiada, że zrobiła to z pokory i posłuszeństwa Prawu, nie ze względu na konieczność, podobnie jak Jezus został ochrzczony przez Jana bez potrzeby oczyszczenia.## Szymon: Prorocza profezia “dwóch mieczy”Szymon (Łukasz 2,25-35) jest opisany jako “sprawiedliwy i pobożny człowiek, który czekał na ukojenie Izraela”. Po przyjęciu Jezusa w ramionach, śpiewa pieśń Nunc Dimittis (Łukasz 2,29-32), trzecią z trzech pieśni Ewangelii Dzieciątka (obok Magnificat i Benedictus). Następnie przemawia do Maryi profecją składającą się z dwóch części:1. **”Ten będzie przyczyną upadku i podnoszenia wielu w Izraelu”** (Łukasz 2,34) – interpretowana jako odniesienie do misji Jezusa i jego wpływu na naród izraelski. 2. **”I miecz przejdzie przez twoją duszę”** (Łukasz 2,35) – tradycyjnie rozumiana jako cierpienie Maryi przy krzyżu (Jan 19,25-27), stanowiąca podstawę dla tytułu “Nowa Maryja Smutna” i kultu Via Matris.## Anna, prorokiniAnna, matka proroka Samuela, jest opisana jako córka Fanuel z plemienia Aserów, wdowa od 84 lat, która “nie opuszczała świątyni, służąc Bogu w postach i modlitwach nocą i dniem”. Kiedy widzi Jezusa, “chwaliła Boga i mówiła o Nim wszystkim oczekującym na zbawienie Jerozolimy” (Łukasz 2,36-38). Anna jest jedną z kobiet-profetek Nowego Testamentu, obok Izabeli (Łukasz 1,41-45) i córek Filipa (Dzieje Apostolskie 21,9). Jej obecność, razem ze Szymonem, spełnia zasadę prawną Biblii o “świadectwie dwóch lub trzech” (Powt. 17,6; Mat. 18,16).## Mariologia sceny: Maria, kobieta w sojuszuEwangelia Łukasza 2,22-40 przedstawia Maryję jako kobietę w pełni włączoną w sojusz mosaiczny, pobożną, ubogą i dostępną. Profesia Szymona ujawnia, że jej tożsamość jest nierozerwalnie związana z Synem: los Jezusa (upadek i podnoszenie) przechodzi przez serce Maryi (miecz). Jan Paweł II w encyklikach *Redemptoris Mater* (n. 16) podkreśla, że słowa Szymona przynoszą Marii nową objawienie, które przekracza Anunciasz: jest ona poinformowana o tym, że będzie cierpieć na krzyżu.

Również patrz: Prezentacja Pana (Łk 2,21-40), pełna exegetyczna analiza kontekstu historyczno-rytualnego i znaczenia mariologicznego oczyszczenia.