God stuurde zijn Zoon, geboren uit een vrouw: Nm 3, Gal 4 en Maria, de Moeder van God, in Lc 2.

God heeft zijn Zoon gezonden, die uit een vrouw is geboren.

(Galaten 4:4)

De feestdag van de Onbevlekte Ontvangenis van Onze-Lieve-Vrouw, gevierd op 1 januari, de eerste dag van het burgerlijke jaar, is de oudste Mariafeestdag in de Romeinse liturgie en de theologische kroon van de Kersttijd. Num 6,22-27 bevat de priesterblozing die de Heer aan Aaron heeft opgedragen om over Israël uit te spreken: «De Heer zegene u en bewaak u. De Heer laat zijn gelaat over u schijnen en vergeef u zijn genade. De Heer wende zijn gezicht tot u en verleen u vrede» (Num 6,24-26). De Heer verklaart verder: «Zij zullen mijn naam op de Israëlieten zetten, en ik zal hen zegenen» (v.27). De priesterblozing uit Numeri is een van de oudste teksten uit de Bijbel. De structuur is driedelig: zegen en bewaaking, licht en genade, aanwezigheid en vrede. De naam van de Heer die op Israël wordt geplaatst, is het teken van toebehoren: wie gezegend wordt, behoort tot de Heer. De zegen die Aaron uitspreekt, is een voorbode van de zegen die de naam Jezus, «de Heer redt», aan de wereld brengt.

De tweede lezing uit Galaten 4,4-7 formuleert de geloof in de Verenking: «Wanneer de volheid van de tijd was gekomen, stuurde God zijn Zoon, geboren uit een vrouw, geboren onder de wet» (Gal 4,4). Dit vers spreekt over twee geboorten: de goddelijke en de menselijke. Het doel is om degenen onder de wet te redden, zodat zij de adoptie als kinderen van God kunnen ontvangen (v.5). En de theologische bevestiging: «God heeft de Geest van zijn Zoon in onze harten uitgestuurd, die roept: Abba, Vader!» (v.6). Paulus noemt Maria niet expliciet, maar de uitdrukking «geboren uit een vrouw» vormt de theologische basis voor de titel «Moeder van God»: als de Zoon van God uit een vrouw werd geboren, is die vrouw de Moeder van de Zoon van God. Het Concilie van Efeze (431) bepaalde dat het afwijzen van de titel Theotokos voor Maria gelijkstaat aan het ontkennen van de Verenking.

De herders kwamen naar Bethlehem en vonden Maria, Jozef en het kind in de kraam (Lc 2,16). Toen zij het zagen, vertelden zij wat hen was verteld, en allen die het hoorden, waren verbaasd (vv.17-18). «Maar Maria bewaarde al deze dingen in haar hart en mediteerde erover» (v.19). Na acht dagen gaven zij het kind de naam Jezus (v.21). Vers 19 is een van de dichtstbevatte passages in het hele Lucas-evangelie: terwijl de herders spreken en de toehoorders verbaasd zijn, bewaart en mediteert Maria. Het werkwoord «bewaren» impliceert een actieve bewaaking. Het werkwoord «mediteren» impliceert dat zij het gezien en het met wat zij weet vergelijkt, de woorden van de engel, de profetieën, de Schrift. Maria is de eerste theoloog van het geloof in de ingewaden Zoon.

De titel «Moeder van God», Theotokos in het Grieks, Dei Genitrix in het Latijn, is de meest radicale en meest dichte titel die de christelijke traditie aan Maria heeft gegeven. Radicaal omdat het niet alleen zegt dat Maria heilig of voorbeeldig is, maar dat de Zoon die zij baarde, God is. Dicht omdat het de hele christologie bevat: als Jezus God is en Maria zijn Moeder, dan is Maria de Moeder van God. Het Concilie van Efeze (431) bepaalde deze titel niet om Maria te verheerlijken, maar om het geloof in Christus te beschermen. Galaten 4 verklaart dat de Zoon van God «geboren uit een vrouw» was: die vrouw heeft niet alleen een menselijke natuur voortgebracht, maar een goddelijke Persoon. Lc 2,19 toont Maria die bewaart en mediteert: een model van de gelovige die het mysterie niet alleen viert, maar het in zichzelf laat groeien. De Kerk plaatst het hele jaar onder de moederlijke zorg van Maria.