Is er gevaar bij de devotie aan Maria?

Het meest verontrustende teken van de huidige priesterscrisis is dat er een mentale constructie bestaat dat devotie aan Maria iets accessoires en bureaucratisch is, dat het contact met Christus belemmert of verzwakt.

Dit misverstand moet worden weggenomen.

Het plan van God waaraan we ons moeten houden, is een wijs plan, geen willekeurig plan. Daarom volstaat het niet om naar de wil van God te verwijzen, maar we moeten de diepere doeleinden onderzoeken van Gods wil met betrekking tot de presentie van Maria in de aanbidding die door de Kerk wordt voorgestaan. Het is duidelijk dat dit niet in één ontmoeting kan worden opgelost dat eindigt bij de Maagd, want de Moeder wijst altijd naar Christus als enige bemiddelaar en brengt ons steeds meer binnen het kader van het nieuwe Verbond. Anders zou Maria een obstakel zijn, terwijl zij een element is van het reddingsgebeurtenis, of, om lyrischer te zijn:

«Maria is deel van Gods samenzwering voor de redding van de mensheid».

De relatie met Maria kan niet worden gezien als een soort tussenstap tussen ons en Christus: als iets dat tussenbeide komt om een leegte te vullen.

Dit idee komt soms voor in de prediking. Jezus is barmhartig, maar tegelijkertijd is Hij ook rechter: als God is Hij ver weg van ons, oneindig ver verwijderd. Om deze leegte te vullen, zijn er verschillende bemiddelaars, waaronder de Maagd. Niet op die manier moet de bemiddeling van Maria worden gepresenteerd. Als er een leegte zou zijn, zouden we in het monofysisme van Christus terechtkomen volgens welke de goddelijkheid de mensheid absorbeert en Christus niet langer de manifestatie is van Gods barmhartigheid.

De moederlijke invloed belemmert niet het directe contact met Christus, integendeel, zij vergemakkelijkt het (Lumen Gentium 60). Er bestaat dus al een direct contact met Christus op het niveau van de substantie, in die zin dat de aanwezigheid van Maria in de aanbidding van de Kerk niet leidt tot de vereniging met Christus, maar de intimiteit bevordert: zij is er om de volmaaktheid van deze vereniging, de rijping van de relatie met Christus in geloof te bewerkstelligen.

Er zijn verschillende manieren waarop de doopgratie tot volwassenheid kan rijpen:

• Een religieuze wijding of een huwelijksleven zijn twee voorbeelden van een ontmoeting met Christus, direct of via de menselijke schepping.
• Mariaan devie is een derde voorbeeld van een ontmoeting met Christus in de volwassenheid van het geloof.

Hoe maakt Maria het ontmoeten van Christus gemakkelijker?

Dit kan worden begrepen door altijd de Kerk in overweging te nemen. De Kerk kan worden gezien als verenigd met haar Hoofd, naar wie men kijkt om het benodigde voorbeeld te vinden voor een herontdekking van de Vader. En zij kan ook worden beschouwd als onderscheiden van haar Hoofd en derhalve als de echtgenote van Christus, aan wie zij een antwoord van geloof en liefde moet geven.

Maria past zich in deze dynamiek in. In dit antwoord dat zij aan Christus dient te geven, verwijst de Kerk naar diegene die het model is, omdat zij de Kerk is vóór de Kerk, niet alleen chronologisch gezien, maar ook kwalitatief, aangezien zij de perfectie van heiligheid voor de Kerk voorafging.

Het probleem bij de overgang van het Oude naar het Nieuwe Testament betreft vooral de noodzakelijke relatie met Christus in het geloof. Het is begrijpelijk dat men, in harmonie met de Maagd, bewust wordt van de eisen van het volgen van Christus en vooruitgaat in geloof, hoop en liefde, door zich aan Hem te binden.

Hierbij denken we aan nummer 65 van Lumen Gentium, waarin het Concilie praktisch stelt dat de Kerk essentiële een Mariaan karakter heeft, omdat zij, door rechtstreeks naar de Maagd te kijken, in het mysterie van Christus doordringt en doordat zij op zoek is naar de glorie van God, vooruitgaat in geloof, hoop en liefde, zich vormend naar haar verheven figuur.

De imitatie van Maria is structureel in de Kerk, omdat de Kerk in haar diepste dimensie, dat wil zeggen in haar mystieke en theologische aspect, zich vormt naar het voorbeeld van de Moeder van de Heer. Zo zou men Maria kunnen vergelijken met een gen dat de groei van het organisme van binnenuit bevordert. Het idee van Maria als type van de Kerk ontwikkelt zich op een bewonderenswaardige manier tijdens het Tweede Vaticaans Concilie, waar de Maagd wordt gezien in de dimensie van een kerkelijk figuur, als diegene die de Kerk helpt bewust te worden van haar roeping.

Maria mag geen belemmering zijn voor het ontmoeten van Christus, maar een spiegel die ons meer bewust maakt van wat we moeten zijn. De Kerk kijkt naar Maria om haar pad voort te zetten in de meditatie over Gods Woord, in de virginitaat en materniteit gezien in hun theologische zin, in de vooruitgang van het geloof en de hoop op zich te vormen naar haar eschatologisch beeld.

Bovendien ligt het centrum van Maria in Christus, haar Zoon en Verlosser. De theologie over het leven van Maria benadrukt hoe al haar geschiedenis diende voor de vereniging met Christus en voor deelname aan zijn missie: Maria is gewijd aan de persoon van de Zoon en aan Zijn verlossingswerk.

Citaten uit de tekst:> Vandaag is de priester bezorgd over het probleem van het levenseenheid: hoe kan men de tegenstelling tussen handelen en contemplatie, eenheid met God en het priesterschap oplossen?De oplossing ligt in het kijken naar Christus die alles volbracht volgens de wil van de Vader, zoals vastgelegd in het Decreet over het leven en het priesterschap *Presbyterorum ordinis*. Maria is voorbeeld en leidraad bij deze langdurige blik op Christus om zijn handelingen en voetstappen te begrijpen en te volgen. Als de priester essentiële configuratie aan Christus is en Maria de schepping is die het meest verenigd en toegewijd is aan Christus, kan de relatie tussen de priester en Maria alleen maar worden opgelost door een diepere eigen toewijding en opoffering.Maria is vooral voorbeeld in twee bijzondere deugden die essentieel zijn voor de priester:* Geloof in Christus * Afhankelijkheid van HemDe priester, die in contact komt met het lichaam van Christus en bovennatuurlijke realiteiten, moet de schijn en routine van gewoonten overwinnen. Maria is de grote pelgrim van het geloof die door duisternis en moeilijkheden heen liep: haar uitmuntende geloof helpt zeker de priester die zich moet wenden tot spirituele zaken zonder een functionaris te worden.En afhankelijkheid van Christus is essentieel voor de priester, want in zijn dienst handelt hij namens Hem en moet daarom nauw verbonden en volledig beschikbaar zijn voor de handelingen van Christus. De verwijzing naar Maria, dienaar van de Heer, zal de priester eraan herinneren dat hij afhankelijk is van Christus.> **Men mag niet bang zijn dat door het benadrukken van de relatie met Maria, de aanbidding van Christus in de schaduw zou raken, net zoals men niet bang moet zijn dat toewijding aan het priesterschap de band met Christus belemmert.**Voor een authentieke devotie aan Maria raadpleeg de apostolische exhortatie *Marialis Cultus* van paus Paulus VI over de criteria voor de ware aanbidding van Maria.Dieper ingaan op het onderwerp:Verken: * Mariologie * Theologie mariana * Mariaanse verschijningen en volg een postgraduaat in Mariologie.